Co zaburza psychiczne bezpieczeństwo w zespole?

“W najlepszych zespołach, członkowie słuchają siebie nawzajem i okazują wrażliwość w stosunku do swoich uczuć i potrzeb”.

To rezultat badań nad przełomowym „Project Aristotle”, realizowanym przez Google – koncept psychicznego bezpieczeństwa. Mówiąc wprost – to założenie, które mówi, że w celu osiągnięcia sukcesu, członkowie zespołów muszą czuć się bezpiecznie – co pozwala im podejmować ryzyko i popełniać błędy bez strachu przed oskarżeniami. Osiąganie psychicznego bezpieczeństwa pozwala na przeznaczenie większej ilości czasu i energii na rozwijanie projektów, a nie skupianiu się na zagrożeniach pochodzących z zewnątrz.

Jeśli obserwujesz spadek efektywności, niski poziom zaangażowania czy niechęć do współpracy to mogą być sygnały, że kondycja psychicznego bezpieczeństwa zespołu jest zaburzona.

Jakie mogą być tego źródła?

1.    Brak zaufania – np. w sytuacji braku jednoznaczności co do swojej pozycji i działań lub poczucia lęku przed oceną. Może powodować to brak gotowości do podejmowania decyzji czy wyrażania swojego zdania na forum.

2.    Strach przed konfliktem – jako konsekwencja braku zaufania – co może się przejawiać przez unikanie konfrontacji, bierność, przytakiwanie i godzenie się na narzucone warunki – działanie tylko „od do”.

3.    Brak zaangażowania – tzw. bierny opór – w konsekwencji obawy przed konfliktem, bez identyfikowaniem się z celami zespołu – można zaobserwować pozorne godzenie się na wszystko.

4.    Unikanie odpowiedzialności – powiązane z nieutożsamianiem się z celami zespołu lub niezrozumieniem tego, jak działania realizowane przez daną osobę przekładają się na cele. Nie dostrzegając sensu swojego działania członek zespołu wyłącza się z udziału we wszelkich próbach rozwiązania problemów i przeciwności, izolując się.

5.    Niska dbałość o wyniki – może prowadzić do porażki, co jest pochodną unikania odpowiedzialności i stawiania własnych interesów ponad potrzeby zespołu i firmy.

Pamiętaj – odpowiedni poziom zaufania i otwartości na innych w Twoim zespole to fundamentalne zasoby tego, co istotne dla harmonii działania zespołu i jego sukcesu. Odpowiednio zarządzając zespołem, możemy zmniejszyć ryzyko zagrożenia psychicznego bezpieczeństwa – tym samym szybciej zbliżając się do osiągnięcia sukcesu. Jak to osiągnąć?

„Psychiczne bezpieczeństwo nie jest tak skomplikowane, jak może brzmieć. Przede wszystkim, chodzi o umiejętne zintegrowanie zespołu oraz kładzenie nacisku na otoczenie, które wszystkich przygotuje do sukcesu” – Forbes.

Przygotowywanie tego otoczenia to rola Belbina. To nie takie proste, jak zwykłe zadania dotyczące budowania bezpieczeństwa czy praca w parach. Oto praktyczne kroki, które możesz podjąć, żeby zbudować „psychiczne bezpieczeństwo” w codziennych relacjach w Twoim zespole.

1. Traktuj innych tak jak oni chcieliby być traktowani, nie tak jak Ty byś chciał/a

Naszym odruchem może być praca i interakcja na naszych własnych zasadach, ale nasze zachowania i styl mogą nie odpowiadać wszystkim. Musimy nauczyć się tego, jak inni się komunikują, uczą i uczestniczą w zespole, żeby zrozumieć, jak najlepiej z nimi współpracować. Raporty Belbina to świetny punkt startowy, pokazujący preferencje każdego członka zespołu.

2. Pozwól sobie na bycie niedoskonałym

Organizacje długo próbowały wyeliminować język słabości, bo to ciężki temat. Ale zbyt często wynikiem tego jest kultura winy lub zamiatanie problemów pod dywan. Role Zespołowe Belbina (preferowane style zachowań) zachęcają nas do zrozumienia naszych słabości jako odwrotności naszych silnych stron. Takie podejście pozwala na zrozumienie co poszło nie tak i dlaczego. Możemy też świadomie i bez poczucia winy wypracować strategie pozwalające na uniknięcie takich problemów w przyszłości.

3. Bądź odpowiedzialny

Chociaż można popełniać błędy bez strachu czy winy, nie oznacza to zgody i tolerowania osób sabotujących wysiłek zespołu. Członkowie zespołu potrzebują struktury, celu i granic. Odpowiedzialność powinna oznaczać przykładanie się do dobrego wypełnienia zadań tam, gdzie możemy wykorzystać nasze silne role, jak i poświęcanie preferowanych ról – jeśli akurat jest to potrzebne. Ważne jest także branie odpowiedzialności za swój udział w grupie.

4. Zachęcaj do konfliktu

Badania Richarda J. Hackmana pokazały, że konflikty mogą być dobre dla zespołów, jeśli dobrze to rozegramy. Praca z osobami o podobnym podejściu może być kusząca, ale różnorodność oferuje lepszy rezultat, ponieważ ważne elementy nie będą przeoczone. Na każdym etapie pracy należy rozważyć wszystkie opcje, a nie tylko te które nie wywołają kontrowersji.

5. Pozwól na rozwój kreatywności

Niektórzy członkowie zespołu (np. Kreatorzy i Poszukiwacze Źródeł), potrzebują przestrzeni do eksploracji nowych, nietypowych rozwiązań i przedstawiania niedokończonej pracy. Dopóki mają na celu dobro zespołu, powinni mieć swoją przestrzeń. Może oznaczać to ograniczenie wpływu innych członków zespołu, dopóki nowe pomysły nie będą miały szansy rozkwitnąć.

6. Promuj szczery, konstruktywny feedback

Liderzy muszą przewodzić pokazując wrażliwość i akceptując informacje zwrotne. Taki przykład ma dobry wpływ na zespół, pokazując, że mogą wyrazić swoje opinie. Belbin pomaga rozważnie zarządzać feedbackiem, eliminując nadmiernie pozytywne i nadmiernie negatywne rozwiązania, a identyfikując przestrzenie do udzielenia konstruktywnych rad.

7. Jako lider, szukaj równowagi pomiędzy zarządzaniem a autonomią

Każdy członek zespołu potrzebuje czegoś innego od swojego lidera. Niektórzy wolą pracować według określonych, szczegółowych zasad; inni potrzebują większej elastyczności – swojego terytorium. Zrozumienie jak Role Belbina wpływają na Twój styl zarządzania daje Ci podstawy zrozumienia indywidualnych potrzeb każdego członka zespołu i pozwala im osiągnąć pełnię potencjału.

Te 7 kroków do droga do psychicznego bezpieczeństwa Twojego zespołu, wzrostu potencjału członków zespołu jak i siły i efektywności całego zespołu. Twój ruch.

Beata Jacak – Drabik (w odniesieniu do artykułu Victorii Bird „Using Belbin to build psychological safety in teams” opublikowanym na stronie Belbin.com)